نشست «شب‌های مستند خانه سینما» عصر سه‌شنبه ۱۰ شهریور با همت کارگروه نمایش انجمن صنفی کارگردانان سینمای مستند و همکاری خانه سینما برگزار شد. در این برنامه مستند «مشت‌زنی در رینگ ترجمه» به نمایش درآمد و پس از آن، نشست نقد و بررسی فیلم با حضور حنیف شهپرراد، کارگردان، آریان عطارپور، تهیه‌کننده و شاهین اشرفیان، آهنگساز اثر برگزار شد.

مهرداد فراهانی، منتقد سینما و مجری این نشست، با اشاره به ویژگی‌های فیلم گفت: شهپرراد پیش از این نیز در مستندهای خود سراغ شخصیت‌هایی مانند منوچهر انور و قاضی رفته است و این موضوع نشان‌دهنده علاقه او به حوزه ترجمه است. همان‌طور که ادبیات داستانی می‌تواند منبع اقتباس برای سینمای داستانی باشد، در سینمای مستند نیز کتاب‌های بسیاری وجود دارند که می‌توانند دستمایه ساخت آثار مستند قرار گیرند.

وی با اشاره به انتخاب رضا بهبودی برای ایفای نقش ذبیح‌الله منصوری اظهار کرد: بهبودی از دهه ۸۰ به عنوان یکی از چهره‌های شناخته‌شده تئاتر مطرح بوده و در این فیلم نیز عملکرد خوبی داشته است.

فراهانی ادامه داد: نگاه کلی فیلم و شیوه کارگردانی با شخصیت ذبیح‌الله منصوری هم‌خوانی دارد. در یک مستند پرتره، برای من قاب‌های زیبا اهمیت زیادی دارد و این ویژگی در «مشت‌زنی در رینگ ترجمه» به خوبی دیده می‌شود.

حنیف شهپرراد، کارگردان مستند، نیز با اشاره به علاقه خود به ادبیات گفت: من به مجموعه‌های ادبی علاقه دارم. زمانی آقای رزاق کریمی فهرستی برای ساخت مستند پرتره در اختیارم قرار داد که از میان آن، شخصیت قاضی را انتخاب کردم.

وی افزود: ساخت فیلم درباره یک مترجم کار ساده‌ای نیست و با دشواری‌های خاص خود همراه است. برای مثال، منوچهر انور وجوه مختلفی از جمله فیلمسازی، گویندگی و ترجمه دارد و آقای قاضی نیز شخصیت چندوجهی است. بنابراین نحوه ورود فیلمساز به چنین شخصیت‌هایی اهمیت زیادی دارد. در واقع ورود من به حوزه ادبیات با آن دو فیلم آغاز شد و با «مشت‌زنی در رینگ ترجمه» کامل شد.

شهپرراد درباره انتخاب رضا بهبودی برای ایفای نقش منصوری گفت: نخستین نکته‌ای که همراه با عطارپور به آن فکر کردیم این بود که شخصیت اصلی باید به‌خوبی درگیر فیلم شود و پژوهش نیز مسیر کار را برای ما مشخص می‌کرد. رضا بهبودی پیش‌تر در سریال «شبکه مخفی زنان» این نقش را به صورت کوتاه تجربه کرده بود و به همین دلیل فکر کردیم گزینه مناسبی است.

کارگردان فیلم ادامه داد: البته برای این نقش با رضا بابک نیز صحبت کردیم، چراکه بهبودی در ابتدا سر کار بود و حدود پنج ماه منتظر او ماندیم. بهبودی شناخت خوبی از منصوری داشت و با نوشته‌های او کتابخوان شده بود. علاوه بر این، شباهت چهره‌ای او با منصوری نیز در انتخابش مؤثر بود.

آریان عطارپور، تهیه‌کننده مستند، با اشاره به شکل‌گیری آثار پرتره در سینمای مستند ایران گفت: مستندهایی که به عنوان آثار پرتره شناخته می‌شوند، در دهه ۷۰ شکل گرفتند. وقتی با یک گنجینه مواجه شدیم، به این فکر افتادیم که چه خوب است این موضوع به اثری سینمایی تبدیل شود. شخصیت ذبیح‌الله منصوری نیز برای ما جذاب بود.

وی افزود: فیلم بعدی که خودم ساخته‌ام نیز اقتباسی از کتاب «آوازهای فوتبال ایران» است.

عطارپور با اشاره به سابقه همکاری با شهپرراد گفت: سال‌ها پیش حنیف شهپرراد مجموعه «گنجینه» را برای تلویزیون تهیه می‌کرد و من در آن پروژه به عنوان نویسنده و پژوهشگر حضور داشتم؛ بنابراین سابقه همکاری مشترک میان ما وجود داشت.

شاهین اشرفیان، آهنگساز مستند، نیز درباره موسیقی «مشت‌زنی در رینگ ترجمه» اظهار کرد: همکاری با آقایان شهپرراد و عطارپور تجربه خوبی بود. درباره موسیقی فیلم بسیار با یکدیگر هم‌فکری داشتیم و من آزادی عمل کاملی در این زمینه داشتم.

وی ادامه داد: تلاش کردیم در موسیقی فیلم صدایی از تاریخ به گوش برسد. شخصیت منصوری چندوجهی بود و به همین دلیل باید سازی انتخاب می‌کردیم که بتواند شیطنت و جنبه‌های انسانی شخصیت او را نیز نشان دهد. امیدوارم این تلاش در نهایت به نتیجه مناسبی منجر شده باشد.